Wat is Oedeem?

Oedeem is een abnormale ophoping van vocht op een plek waar het normaal niet zit. Dit komt doordat dit vocht in het lichaam niet goed wordt aan- en afgevoerd.

Als oedeem langer bestaat vindt er ook ophoping van eiwitten plaats, wat leidt tot fibrosering (verharding). Kunt u er een putje in drukken, dan is er sprake van ‘pitting’ oedeem. Dit kan overgaan in ‘non-pitting’ oedeem, waarbij geen putje in de vochtophoping kan worden ingedrukt.

Klachten bij lymfoedeem zijn onder andere:
• Zwelling
• Pijn
• Vermoeid en zwaar gevoel
• Beperking in functioneren
• Slecht passende kleding
• Huidproblemen en slecht genezende wondjes

Er zijn verschillende soorten oedeem, afhankelijk van de oorzaak;

Primair oedeem
Vorm van oedeem die aangeboren is, waarbij de oorzaak niet helemaal bekend is. Vaak is er sprake van een niet goed aangelegd lymfestelsel.

Secundair oedeem
Vorm van oedeem die kan optreden na het wegnemen van lymfklieren bijvoorbeeld na een oncologische operatie. Het lichaam moet dan op een andere manier het vocht afvoeren. Als het evenwicht niet vanzelf herstelt, moet oedeemtherapie toegepast worden.

Tertiair oedeem
Vorm van oedeem na bestraling, een chemokuur of medicijnen, waarbij het lymfestelsel beschadigd raakt. Deze vorm van oedeem kan lange tijd (10 jaar) na behandeling (met name na bestraling) optreden.

Traumatisch oedeem
Vorm van oedeem die kan optreden na een ongeval of blessure, maar ook bijvoorbeeld na een orthopedische operatie of brandwonden.

Veneus oedeem
De meest voorkomende oorzaak van oedeem is chronisch veneuze insufficiëntie, wat betekent dat de aderen niet goed werken. De symptomen zijn onder meer huidveranderingen, spataderen, oedeem en pijn. Door het tekortschieten van afvoer via de aderen, moet het lymfestelsel meer werk verrichten. Door overbelasting kan na enige tijd oedeem ontstaan.
De symptomen van veneus oedeem zijn;
– Moe en zwaar gevoel in de benen
– Bruine verkleuringen op de huid
– Dunne, kwetsbare huid
– Pijn, krampen, branderigheid
– Onrustige benen (restless legs)
– Jeuk

Lipoedeem
Bij deze vorm van oedeem is er sprake van een stoornis in de aanmaak van vetweefsel, waarbij ook de afvoer van vocht via de lymfevaten niet optimaal is. Hierdoor kan een onderhuidse ophoping van vocht en vet ontstaan.
Deze oedeem is anders dan bovenstaande vormen doordat het oedeem meestal symmetrisch voorkomt en de handen en voeten doen nooit mee. Lipoedeem kunt u verder herkennen aan de volgende symptomen;
– zwaar, drukkend gevoel in de benen
– pijn
– cellulitis
– witte, rubberachtige huid
– kledingmaat van het bovenlichaam verschilt twee tot drie maten met onderlichaam
– gewrichtsproblemen
– drukpijn bij lichte aanraking
– handen en voeten zijn nooit aangedaan

Als u meer wilt lezen over deze vorm verwijzen we u naar www.tillysmidt.nl/lipoedeemof www.lymfoedeem.nl

De behandeling

Bij alle bovenstaande vormen van oedeem is behandeling mogelijk. Lymfoedeem is een aandoening die ernstige gevolgen kan hebben voor de kwaliteit van leven. Daarom is het belangrijk om in een zo vroeg mogelijk stadium met de behandeling te beginnen. Hoe eerder een juiste behandeling begint, hoe sneller en effectiever het resultaat is.
Naast oedeem is het ook mogelijk om littekens en verklevingen die het gevolg zijn van bestraling, operaties en brandwonden, te behandelen. Wij geven ook speciale aandacht aan schouderklachten en pijnklachten (post mastectomie pijnsyndroom) na borstoperaties.

We kunnen het helaas niet altijd voorgoed genezen. Maar we behandelen en geven adviezen om oedeem en complicaties te voorkomen. Onze behandeling is gericht op het voorkomen en verminderen van bewegingsbeperking, het beperken van het infectierisico en het verminderen van pijn. Ook richten we ons op het verkleinen van de omvang en spanning, het creëren van een gezondere en minder kwetsbare huid en het optimaliseren van uw conditie en functieverbetering.
Bij 201FysioSport werken we met de Australische methode, met een wetenschappelijk onderbouwde behandelopbouw. Het voordeel van deze methode is dat u wordt geleerd hoe u uzelf kunt behandelen. De methode kenmerkt zich dan ook door een kortdurend (intensief) behandelschema met een hoge mate van zelfstandigheid. Meer informatie kunt u vinden op  www.lympfoedema.org.au

De oedeemtherapie, oftewel de manuele lymfedrainage, is een specifieke behandelmethode die bestaat uit verschillende componenten;

  • Voorlichting en adviezen
  • Manuele lymfedrainage (milde massage methode)
  • Lymfa Press (intermitterende pneumatische compressietherapie
  • Metingen door middel van omvang, vochtpercentage met de LymphScanner
  • Compressie door middel van zwachtelen
  • Adviseren/aanmeten hulpmiddelen
  • Individuele oefentherapie op maat
  • Littekenbehandeling
  • Fibrosebehandeling
  • Fascietechnieken (methode Willie Fourie)
  • Aandacht voor ademhaling en ontspanning
  • Lymfetaping
  • Adviseren en aanmeten elastische kous (alleen voor patiënten in behandeling bij 201FysioSport)
  • Instructie zelfmanagement
  • Medisch zwemmen op indicatie

Na een uitgebreid intakegesprek krijgt u een persoonlijk en op maat gemaakt advies. Indien nodig overleggen we met uw behandelend specialist. Daarnaast maken we de resultaten van de behandeling inzichtelijk, door het afnemen van tests.
De behandeling kan naar wens worden uitgebreid met een revalidatietraining op maat, gericht op het behouden en/of vergroten van kracht, belastbaarheid en algemene vitaliteit. Dit kan ook op het moment dat u behandeld wordt voor een oncologische aandoening, uiteraard in overleg met uw behandelend specialist.